Nagrania dźwiękowe są obecnie wykorzystywane w bardzo wielu sytuacjach, w których konieczne jest zachowanie przebiegu rozmowy lub wypowiedzi. Mogą dotyczyć spotkań, rozmów zawodowych, badań, wywiadów lub innych wydarzeń, podczas których przekazywane są ważne informacje. Samo odsłuchanie pliku audio nie za każdym razem pozwala bardzo szybko odnaleźć potrzebne fragmenty, w szczególności gdy materiał trwa kilka godzin i zawiera wiele wątków.
W takich sytuacjach przygotowywane są transkrypcje nagrań, czyli dokładne zapisy treści mówionej w formie tekstu. W trakcie ich tworzenia znaczenie ma nie tylko zapis słów, ale także zachowanie kolejności wypowiedzi oraz prawidłowe przypisanie ich konkretnym osobom.
Praktyka pracy z materiałami audio pokazuje, że każde nagranie może stawiać inne oczekiwania. Całkiem inaczej wygląda opracowanie wyraźnej rozmowy prowadzonej przez dwie osoby, a całkiem inaczej zapis dyskusji, w której uczestniczy kilka osób równocześnie. Problemem mogą być niewyraźne głosy, zakłócenia techniczne, dźwięki otoczenia lub fragmenty, w których rozmówcy wypowiadają się bardzo szybko (zobacz także: transkrypcje cennik). W takich przypadkach niezbędne jest zachowanie ostrożności przy odtwarzaniu treści, ponieważ niewłaściwie rozpoznane frazę może zmodyfikować sens całej wypowiedzi. Zapis powinien odzwierciedlać materiał źródłowy, a nie interpretować go według własnych wymogów.
W określonych sprawach szczególne znaczenie ma transkrypcja do sądu, ponieważ dokument tego rodzaju może być wykorzystywany podczas analizy materiałów związanych z postępowaniem. Przygotowanie takiego zapisu wymaga zwrócenia sugestie na detale, takie jak dokładna kolejność zdań, wskazanie rozmówców a także oznaczenie miejsc, w których nagranie jest nieczytelne. Niektóre fragmenty mogą wymagać ponownego odsłuchania albo porównania z innymi częściami rozmowy. Istotne jest również zachowanie naturalnego przebiegu wypowiedzi, ponieważ sposób formułowania zdań, przerwy czy niedokończone myśli mogą posiadać znaczenie przy późniejszej ocenie treści.
Stenogramy przygotowuje się również w innych sytuacjach, gdy niezbędny jest pisemny zapis rozmów lub wystąpień. Mogą one dotyczyć zebrań, konferencji, przesłuchań lub wewnętrznych ustaleń prowadzonych w formie ustnej. W współzależności od przeznaczenia dokumentu wykorzystuje się różnorakie sposoby zapisu, od wiernego odwzorowania wypowiedzi po bardziej uporządkowaną wersję ułatwiającą późniejsze czytanie. Ostateczna forma zależy od rodzaju nagrania, oczekiwanego poziomu szczegółowości a także tego, jakie informacje mają zostać zachowane w gotowym tekście.
Zobacz także: transkrypcja do sądu.